Moneta 5 zł waży 6,54 g, ma średnicę 24 mm i grubość 2 mm. Jest największą oraz najcięższą współczesną polską monetą obiegową. Sprawdź jej budowę, materiały i parametry na tle pozostałych nominałów.
Moneta 5 zł – ile waży i jakie ma wymiary?
Nominalna masa pięciozłotówki wynosi 6,54 g. Jej średnica to 24 mm, a grubość sięga 2 mm. Niewielkie różnice pomiarowe mogą wynikać ze zużycia, zabrudzeń albo niedokładności domowej wagi.
Za emisję i parametry techniczne polskich monet obiegowych odpowiada Narodowy Bank Polski. Pięciozłotówka została wprowadzona do współczesnego systemu pieniężnego po denominacji z 1 stycznia 1995 roku. Od tego czasu jej podstawowe wymiary oraz masa pozostały niezmienione.
Jedna moneta 5 zł waży 6,54 g, ma średnicę 24 mm i grubość 2 mm.
W praktyce oznacza to, że 100 pięciozłotówek waży około 654 g, 500 sztuk – 3,27 kg, a 1000 monet – 6,54 kg. Kilogram mieści około 152 pełnych monet, czyli ma wartość 760 zł. Przy zaokrągleniu liczby sztuk do 153 masa przekroczy dokładnie 1 kg.
Z czego wykonano pięciozłotówkę?
Moneta ma konstrukcję dwumetalową. Składa się z zewnętrznego pierścienia oraz centralnego rdzenia, które różnią się kolorem i składem chemicznym. Srebrzysty pierścień otacza złocisty środek – to prosty sposób na odróżnienie jej od innych nominałów.
Brązal w rdzeniu
Rdzeń wykonano z brązalu CuAl6Ni2. Ten stop zawiera około 92% miedzi, 6% aluminium i 2% niklu. Miedź nadaje mu złocistą barwę, aluminium poprawia odporność na korozję, a nikiel zwiększa twardość i odporność na ścieranie.
Brązal nie jest czystą miedzią. Domieszki zmieniają jego właściwości mechaniczne, dlatego centralna część monety dobrze znosi wielokrotne używanie, kontakt z wilgocią i tarcie o inne przedmioty.
Miedzionikiel w pierścieniu
Zewnętrzny pierścień powstaje z miedzioniklu MN 25, czyli stopu zawierającego 75% miedzi i 25% niklu. Ma srebrzysty kolor, wysoką odporność na korozję oraz twardość potrzebną w codziennym obiegu.
Układ metali jest odwrotny niż w monecie 2 zł. W pięciozłotówce brązal znajduje się w środku, natomiast miedzionikiel tworzy pierścień. To rozróżnienie przydaje się podczas szybkiego sortowania bilonu.
Jak wygląda rant monety 5 zł?
Krawędź pięciozłotówki jest moletowana i nieregularnie ząbkowana. Tworzą ją naprzemienne odcinki gładkie oraz rowkowane, które można wyczuć palcami bez oglądania awersu i rewersu.
Rant pełni funkcję rozpoznawczą, ale utrudnia też wykonanie niedokładnej kopii. Przy ocenie monety nie należy skupiać się wyłącznie na krawędzi. Liczą się razem masa, średnica, grubość, kolor i sposób wykonania dwumetalowej konstrukcji.
Jak pięciozłotówka wypada na tle innych monet?
Nominał 5 zł jest największy pod względem masy, choć nie każda cecha rośnie proporcjonalnie wraz z wartością. Moneta 2 zł ma średnicę 21,5 mm i waży 5,21 g, a jednozłotówka mierzy 23 mm i ma masę 5 g.
| Nominał | Średnica | Grubość | Waga |
| 1 grosz | 15,5 mm | 1,40 mm | 1,64 g |
| 50 groszy | 20,5 mm | 1,70 mm | 3,94 g |
| 1 złoty | 23 mm | 1,70 mm | 5,00 g |
| 2 złote | 21,5 mm | 2 mm | 5,21 g |
| 5 złotych | 24 mm | 2 mm | 6,54 g |
Różnica między monetą 5 zł a 2 zł wynosi 1,33 g. Pięciozłotówka jest też o 1 mm szersza, lecz obie mają identyczną grubość nominalną.
Najmniejsze nominały
Dla porównania 1 grosz waży 1,64 g, ma średnicę 15,5 mm i grubość 1,40 mm. Przed 2014 rokiem wykonywano go z mosiądzu manganowego MM 59, zawierającego około 59% miedzi oraz cynk i mangan.
Późniejsze emisje jedno-, dwu- i pięciogroszówek otrzymały stalowy rdzeń pokryty mosiądzem. Zmiana wynikała ze wzrostu cen miedzi, który podnosił koszt produkcji najmniejszych monet. Ich średnice i masy nominalne pozostały jednak takie same.
Jak sprawdzić wagę monety?
Do podstawowej kontroli wystarczy waga jubilerska z dokładnością do 0,01 g oraz suwmiarka. Pomiar wykonuj na suchej, oczyszczonej monecie, ponieważ osad może nieznacznie zwiększyć jej masę.
Wartości odbiegające od parametrów katalogowych nie zawsze oznaczają fałszerstwo. Moneta mogła zostać mocno zużyta, uszkodzona albo zabrudzona. Podejrzane są dopiero większe różnice występujące równocześnie w kilku cechach.
- sprawdź masę i porównaj ją z wartością 6,54 g,
- zmierz średnicę, która powinna wynosić około 24 mm,
- skontroluj grubość na poziomie około 2 mm,
- obejrzyj połączenie pierścienia z rdzeniem oraz nieregularne ząbkowanie rantu.
Monety obiegowe nie zawierają srebra ani złota. Ich wartość wynika z nominału, a zastosowane stopy zapewniają trwałość i niższy koszt wytwarzania.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Ile waży moneta 5 zł i jakie ma wymiary?
Pięciozłotówka ma masę 6,54 g, średnicę około 24 mm i grubość około 2 mm.
Z czego zrobiona jest dwumetalowa konstrukcja 5 zł?
Środek to brązal CuAl6Ni2, a zewnętrzny pierścień wykonano z miedzioniklu MN 25, co daje złocisty środek i srebrzysty obręcz.
Dlaczego moneta 5 zł ma różne kolory w centrum i na obrzeżu?
Różnica barw wynika z użycia dwóch różnych stopów metali: złocistego brązalu w rdzeniu i srebrzystego miedzioniklu w pierścieniu.
Jak wygląda rant pięciozłotówki i do czego służy?
Krawędź jest moletowana z naprzemiennymi gładkimi i rowkowanymi odcinkami, co pomaga rozpoznać nominał i utrudnia fałszerstwo.
Czy moneta 5 zł jest największa spośród współczesnych polskich monet obiegowych?
Pod względem masy jest najcięższą monetą obiegową, choć inne wymiary nie zawsze rosną wraz z wartością nominalną.
Jak sprawdzić, czy waga monety 5 zł jest zgodna z normą?
Użyj wagi jubilerskiej z dokładnością 0,01 g i suwmiarki, mierząc czystą i suchą monetę, a następnie porównaj z parametrami 6,54 g, 24 mm i 2 mm.
Czy niewielkie różnice w pomiarach zawsze oznaczają fałszerstwo?
Nie — drobne odchylenia mogą wynikać ze zużycia, zabrudzeń lub niedokładności pomiaru; za podejrzane uznaje się tylko większe odstępstwa występujące jednocześnie w kilku cechach.
